Abdürreşid İbrahim Efendi

Abdürreşid İbrahim Efendi

yazar (Sibirya’da ? 1853-Japonya’da ? 1944). Osmanlı sınırları dışında yaşayan Türkler arasında ulusçu bir bilinç ve eylem yaratarak binlercesinin Türkiye’ ye göç etmesini sağladı. Tanzimat döneminde Osmanlıcı bir birlik kurma çabası, ikinci Meşrutiyet döneminde çeşitli görüşlerin çarpışması sonucu çelişkiye düştü. Hem İslamcı, hem Osmanlıcı, hem Turancı ve Türkçü olunamıyacağı için imparatorluğun çöküş döneminde inançlarında sarsıntılar doğdu. Âlem-i Islâm adlı İstanbul’da basılmış iki ciltlik eserinin (gezi notlan) iz j ve etkilerine Mehmet Akif Ersoy’un Safahat’ında rastlanır; “Süleymaniye Kürsüsü’nde (1912), vâiz bu kitabın görüşlerine dayanarak toplumsal eleştirilerini sergiler.

Advertisement

Yorum yazın