Adet Görme Nedir – Nasıl Gerçekleşir

Adet Görme Nedir – Nasıl Gerçekleşir

ADET GÖRME —I) Adet Fizyolojisi: Kadının cinsel olgunluk devresinde her ay döl yolu kanamasına adet görme (menstruasyon) adı verilir.
Menstruasyon olayında rol oynayan organlar şunlardır:
a) Hipotalamus: Beynin Hipotalamus adı verilen bir bölgesinde meydana gelen bazı salgılar Hipofiz iç salgı kesesinin ön bölümüne özel bir damar sistemi ile ulaştırılırlar.
b) Hipofiz: Hipotalamustan gelen maddelerin uyarması ile Hipofizden şu hormonlar salgılanır:
1— FSH: Folikülü Stimüle Edici Hormon;
2— LH: Luteinleştirici Hormon: Buna
ICSH, yani Interstisyel Hücreleri Stimüle Edici Hormon da denir.
3— LTH: Luteotrofik Hormon.
c) Över: Yumurtalık
FSH ve LH bütün adet devresi sırasında salgılanırlar. FSH, yumurtalıktaki foliküllerin büyüyüp gelişmesini sağlar. Adetin başlangıcında, kadının yumurtalığında doğduğu günden beri mevcut olan ve yumurta hücresi olma yeteneğine sahip hücrelerden bir tanesi, çevresinde bulunan granulosa hücreleri ile birlikte yumurtalığın yüzeyine yaklaşır. Zamanla granulosa hücresi topluluğu içinde bir sıvı birikir. Bütün içinde bulunanlarla birlikte bu hücre kümesine folikül adı verilir. Folikülü saran bağ dokusu hücreleri özel bir değişime uğrar ve östrojen hormonu salgılamağa başlarlar. Özel değişime uğrayan bu hücre tabakasına teka interna adı verilir.
Folikülün bu devreye kadarki gelişiminde FSH nın bir rolü yoktur; ama, FSH olmadan bundan sonraki gelişim gerçekleşemez: FSH etkisiyle, teka interna gittikçe daha fazla miktarlarda östrojen salgılar.
Östrojen miktarındaki artma, hipofizi etkileyerek FSH salgılanmasını azaltır.
Adet devresinin ortalarına doğru, hipofiz salgıladığı LH miktarını çoğaltır ve bu çoğalma etkisiyle yumurtalık yüzeyinde, folikülün yüzeyine en yakın yerinde ufak bir delik meydana gelir ve folikül içindeki yumurta hücresi, çevresinde kendini bir süre besleyecek hücrelerle birlikte karın boşluğuna atılırlar. Bu olaya yumurtlama (ovulasyorı) adı verilir. Yumurtlama gerçekleştikten sonra, folikül, Korpus Luteum (Sarı Cisim) halini alır: Teka interna tabakası hücreleri çoğalırlar. Bunlar ve granulosa hücreleri LH etkisiyle genişlerler, içlerinde sarımsı renkli bir madde birikir (luteirı). Bu olaya luteinleşme denir. Bu devreden itibaren korpus luteum, progesteron salgılamağa başlar. Korpus luteum bir miktar östrojen de salgılar.
Adet devresinin yumurtlamadan sonraki bölümünde bir ara LH miktarı FSH dan yüksektir. Bundan sonra hem LH ve hem de FSH miktarında basamaklı bir azalma görünür. LTH nın bu devrede salgılanarak korpus luteumun görevine devamını sağladığı hayvanlarda ta- nıtlanmışsa da maymun ve insanlarda var olup olmadığı, varsa rolünün ne olduğu kesin olarak tespit edilememiştir.
Adet devresinin sonunda FSH ve LH nın azalmasını, yumurtalıktan salgılanan progesteron ve östrojen hormonlarındaki bir azalma izler ve bu azalmanın sonucunda da döl yatağının «endometrium» adı verilen katının yüzeydeki bölümünü besleyen damarlarda bir büzüşme olur ve bu yüzeysel bölüm yerinden dökülerek bir miktar kanla birlikte döl yolundan dışarı atılır.


Advertisement

Yorum yazın