İbni Sina Kimdir

İbni Sina Kimdir
İbni Sina tanınmış Türk-İslâm filozofu ve hekimidir (980-10*7). Buhara’ya yakın Afşane de doğdu. Babası Stemanoğulları devletinde memurdu. İlköğrenimini Buhara’da gördü. Cn sekiz yaşına kadar o dönemin bütün bilimlerini okudu; değerli bilginlerden ders aldı. Aristo’yu, Farabî’nin kitabını okuduktan sonra daha iyi anladı. Tıp öğrenimi de yaptı. Hastalar üzerinde çalıştı. Saman oğullarından Nuh bin Mansur’u tedavi ederek sağlığa kavuşturdu. Bundan sonra. f-aray kütüphanesi müdürü‘oldu Bu kütüphanedeki eserleri İnceltdı. vsıml yaşına geldiği sırada babası öldü. Sa-manoğulları devleti de yıkıldı. İbni Sina, siyasal karışıklıklar nedeniyle Buha-ra’dan ayrılmak zorunda kaldı, önce Harizm’e gitti. Harizm emirinin sarayında zamanın ünlü bilginleriyle tanıştı. Bir süre sonra buradan da ayrıldı. Sı-, kıntılı bir hayat yaşamaya başladı. Horasan’ı dolaştı. Gazneli Mahmut’un kovuşturmasına uğramaktan korktuğu için Cürcan’a gitti (1009). Bir süre burada kalıp incelemelerde bulundu. Ünlü «Tıp Kanunu» kitabını yazdı. 1015’te Cürcan’ dan Rey’e geldi. Yine üzüntülü günler geçirdi. Küçük emirliklerin birinden ö-tekine sığınmak zorunda kaldı. Bazen hekimlik, bazen de vezirlik yaptı. Tutuklu duruma da düştü. Çok kez siyasal sorunlarda4 düşüncesi alındı. Düzensiz ve çok yorgun bir hayat süren İbni Sina’nın sağlığı bozuldu. Bir yandan da yanında bulunduğu emirin seferlerine katılıyordu. Bu yüzden hastalığı arttı. Elli yedi yaşında iken Hemedan’da öldü.

tbni Sina’nın tıp, mantık, felsefe, psikoloji ve doğa bilimleri ile ilgili yüzden çok eseri vardır. Kendisi tam bir Ortaçağ filozofudur. Akıl ilkeleriyle deneyin birbirini tamamlayan iki temel varlık olduğunu ileri sürer. Bilginin gelişmesinde akıl, deney ve gözlemin ayrılmaz bir bütün olduğunu savunur. Onun deneyci ve akılcı olması, tıp ve doğa bilimlerindeki gözlemlerinin sonucudur.

İbni Sina, bilimleri üçe ayırır: 1) Doğa bilimleri veya aşağı bilimler. Bunlar, maddesinden ayrılmamış olan formların (biçimlerin) bilimleridir. 2) Maddesinden ayrılan formların bilimleri, metafizik, mantık veya yüksek bilimler. 3) Maddesinden ancak insan düşüncesinde ayrılan, bazen maddesiyle birlikte, bazen ondan ayrı olan formların bilimi. Matematik veya orta bilimler.

İbni Sina’nın eserleri XVII. yüzyıla kadar Avrupa üniversitelerinde okundu.

Advertisement

Yorum yazın