Somut-Soyut Anlam

Somut-Soyut Anlam

Duyu organlarımızla algılayabildiğimiz varlıkların taşıdığı anlama somut, algılayamadığımız ancak var olduklarını mantık yoluyla kabul ettiğimiz kavramların taşıdığı anlama da soyut anlam denir.

Somut anlamlı sözcükler: dağ, deniz, ışık, yağmur, ses, sis, duman, koku…
Soyut anlamlı sözcükler: korku, cesaret, güzellik, akıl, özlem, sevgi, nefret…

Bazı durumlarda somut anlamlı bazı sözcükler mecazlaşarak soyutlaşabilirler. Bu duruma soyutlaştırma denir.

Bugün hava oldukça güzel. (Somut)
Bana hava atmaya kalkma. (Soyut)

Atılan taş kafasını yarmış. (Somut)
Bu kafayla devam ederse iflas eder. (Soyut)

Dün akşam elektrik kesildi. (Somut)
Toplantıda tartışma çıktı, elektrik yükseldi. (Soyut)

Bazı durumlarda ise soyut anlamlı sözcükler somut anlam kazanabilir. Bu duruma ise somutlaştırma denir.

Bizim takım dün güzel oynadı. (Soyut)
Önümden bir güzel geçti salınarak. (Somut)

Aslında iyi bir insandır Ahmet. ( Soyut)
İyiler bu dünyada fazla yaşamaz. (Somut)

Örnek: 1 (1983-ÖYS)

“Anlam genişlemesi yoluyla somut anlamlı bir ad, bir de soyut anlam kazanabilir. Örneğin, somut anlamıyla ‘geçilen yer’ demek olan ‘yol’ kelimesi “yöntem” anlamına gelerek soyut bir anlam da kazanmıştır.”

Böyle bir anlam değişmesini örneklendiren kelime, aşağıdakilerden hangisinde vardır?

A) Bunu yapmaya yürek ister, bu her babayiğidin harcı değil.
B) Bu gördüğün bulutlar, yağmur yüklü bulutlardır.
C) Bu dağlar, geçit vermez sarp dağlardır.
D) Ağaçlar, ilkyazda bir gelin gibi donanırlar.
E) Yapının güzel bir görünümü vardı; taş, dantel gibi işlenmişti.

Çözüm:

A seçeneğinde geçen “yürek” sözcüğü “cesaret” anlamında kullanılarak soyutlaşmıştır. Cevap:A

Sözcükte Anlam alt kategorisi içerisinde
Somut-Soyut Anlam


Advertisement

Yorum yazın