Turbotren – Türbinli Tren

Turbotren – Türbinli Tren
türbotren, türbînlî tren olarak da bilinir, jet uçaklarında kullanılanlara benzer bir gaz türbini motoruyla donatılmış yüksek hızlı yolcu treni. Türbotrende kullanılan türbin normal bir yolcu vagonuna yerleştirilecek kadar küçük olduğundan bu trenlerde vagonlardan ayrı bir lokomotif kullanımına gerek yoktur. Tipik bir türbotren, her birinin arka kısmına güç üniteleri (türbin) yerleştirilmiş bir dizi vagondan oluşur. Vagonlar, ağırlığı azaltmak ve kullanılan enerjiyi en aza indirebilmek amacıyla özel tasarımlar uyarınca alüminyumdan yapılır. Salınımlı bir yatma süspansiyon sistemiyle trenin virajlara öbür trenlere oranla yüzde 30 – 40 daha fazla bir hızla ve güvenli bir biçimde girmesi sağlanır. Bu süspansiyon sisteminde vagon ağırlık merkezinin üzerindeki bölümlerinden asılır; böylece vagon özel bir çatkının içinde serbestçe salınır ve viraja girdiğinde dışa değil, içe doğru yatar. Türbotren 1960’larda United Aircraft Corporation (bugün United Technologies Corporation) tarafından geliştirildi ve ilk olarak bu şirketin Sikorsky Uçak Bölümü’nde inşa edildi. ABD yapımı bu türbotrenler 1970’lerde bir süre New York kenti ile Boston, Toronto ile Montreal arasında yolcu taşımacılığında çalıştırıldıktan sonra kullanımdan çıkarıldı. 1980’lerin ortalarına değin New York’ta Fransız yapımı türbotrenler kullanılmaya devam etti. Japonların yüksek hızlı Şinkansen trenlerinin başarıya ulaşması ve petrol fiyatlarının hızla yükselmesi sonucunda 1970’lerde türbotren kullanımı azaldı. Ama bu trenler için geliştirilen süspansiyon sisteminden hâlâ yararlanılmaktadır.

Advertisement

Yorum yazın